W tym artykule chcemy opisać obowiązki firm wynikające z „Ustawy o gospodarce opakowaniami i odpadami opakowaniowymi”.
Głównym celem ustawy jest zmniejszenie ilości i szkodliwości opakowań oraz odpadów opakowaniowych dla środowiska naturalnego (Art. 1 ust. 1). Chociaż przepisy obejmują szeroki ekosystem firm, ten przewodnik skupia się na obowiązkach podmiotów, które najczęściej stykają się z nimi na początku swojej działalności, a w szczególności tych, którzy:
Wprowadzają produkty w opakowaniach – czyli sprzedają towary w dowolnego rodzaju opakowaniach.
Wprowadzają opakowania – czyli produkują lub importują puste opakowania przeznaczone do późniejszego wykorzystania.
1. Kluczowy Obowiązek: Zapewnienie Recyklingu Opakowań
Główny obowiązek nałożony przez ustawę spoczywa na podmiocie określanym jako „wprowadzający produkty w opakowaniach”.
Kim jest „wprowadzający produkty w opakowaniach”?
Zgodnie z definicją zawartą w Art. 8 pkt 23, jest to przedsiębiorca, który w ramach swojej działalności gospodarczej wprowadza produkty w opakowaniach do obrotu. Ustawa precyzuje, że dotyczy to w szczególności firm, które:
Produkty pod własną marką: Wprowadzają do obrotu produkty w opakowaniach pod własnym znakiem towarowym, nazwą lub imieniem i nazwiskiem, nawet jeśli ich wytworzenie zleciły innej firmie.
Pakowanie produktów: Pakują produkty wytworzone przez innego przedsiębiorcę i wprowadzają je na rynek.
Duże jednostki handlowe: Prowadzą jednostkę handlu detalicznego o powierzchni sprzedaży powyżej 500 m² (lub kilka jednostek o łącznej powierzchni powyżej 5000 m²) i sprzedają produkty, które są w tych jednostkach pakowane. Dotyczy to np. produktów pakowanych na miejscu przy kliencie, jak mięso na tackach w supermarkecie.
Gubisz się w przepisach BDO?
Na czym polega obowiązek?
Art. 17 ust. 1 ustawy stanowi, że „wprowadzający produkty w opakowaniach jest obowiązany zapewniać recykling odpadów opakowaniowych takiego samego rodzaju jak odpady opakowaniowe powstałe z tego samego rodzaju opakowań jak opakowania, w których wprowadził produkty do obrotu”. Oznacza to, że firma musi zadbać o to, aby odpowiednia masa odpadów opakowaniowych (np. szklanych butelek, kartonowych pudełek) została poddana procesowi recyklingu.
Sposoby realizacji obowiązku
Przedsiębiorca ma dwie możliwości, aby wywiązać się z tego zadania (Art. 17 ust. 2):
1. Samodzielnie – poddając recyklingowi odpady opakowaniowe, które sam wytworzył, lub zebrane od innych posiadaczy odpadów.
2. Za pośrednictwem organizacji odzysku opakowań – zlecając wykonanie obowiązku wyspecjalizowanej firmie na podstawie pisemnej umowy.
Jednakże zapewnienie recyklingu to nie wszystko. Równie istotnym filarem odpowiedzialności jest obowiązek finansowania działań edukacyjnych, które podnoszą świadomość ekologiczną społeczeństwa.
2. Drugi Filar Odpowiedzialności: Publiczne Kampanie Edukacyjne
Każdy „wprowadzający produkty w opakowaniach” ma również obowiązek prowadzenia publicznych kampanii edukacyjnych (Art. 19 ust. 1).
Czym są publiczne kampanie edukacyjne?
Są to wszelkie działania mające na celu podnoszenie świadomości ekologicznej społeczeństwa. Obejmują one informowanie o prawidłowym postępowaniu z odpadami opakowaniowymi, dostępnych systemach zbierania i recyklingu oraz o wpływie odpadów na środowisko i zdrowie ludzi (Art. 8 pkt 13).
Wymóg finansowy
Przedsiębiorcy, którzy realizują ten obowiązek samodzielnie, muszą przeznaczyć na ten cel łącznie co najmniej 2% wartości netto opakowań, które wprowadzili do obrotu w poprzednim roku kalendarzowym (Art. 19 ust. 4). Należy podkreślić, że niewywiązanie się z tego obowiązku wiąże się z ryzykiem nałożenia kar finansowych, co stanowi bezpośredni bodziec do jego rzetelnej realizacji.
Gubisz się w przepisach BDO?
Sposoby realizacji
Podobnie jak w przypadku recyklingu, obowiązek ten można realizować (Art. 19 ust. 2):
Samodzielnie, organizując własne akcje informacyjne.
Za pośrednictwem organizacji odzysku opakowań, zlecając jej prowadzenie kampanii.
Chociaż obowiązki te są fundamentalne, ustawodawca przewidział pewne ulgi dla mniejszych podmiotów, które zostaną omówione poniżej.
3. Zwolnienia z Obowiązków: Kiedy Przepisy Nie Mają Zastosowania?
Ustawa przewiduje zwolnienie z obowiązku zapewnienia recyklingu oraz prowadzenia kampanii edukacyjnych dla przedsiębiorców, którzy wprowadzają do obrotu niewielkie ilości opakowań. Zgodnie z Art. 6 ust. 3, zwolnienie dotyczy firm, których łączna masa opakowań nie przekracza 1 Mg (1 tony) w danym roku kalendarzowym.
Warunki skorzystania ze zwolnienia
Aby skorzystać z tego ułatwienia, przedsiębiorca musi dopełnić określonych formalności w ramach tzw. pomocy de minimis (Art. 7 ust. 1).
| Warunek do spełnienia | Co należy zrobić? |
| Złożenie dokumentów | Złożyć marszałkowi województwa (za pośrednictwem BDO) zaświadczenia lub oświadczenie o pomocy de minimis w terminie do 15 marca każdego roku. |
| Spełnienie warunków formalnych | Przedsiębiorca musi spełniać warunki dopuszczalności pomocy de minimis określone w przepisach Unii Europejskiej. |
Zwolnienie to jest zatem skierowane do najmniejszych przedsiębiorców i wymaga dopełnienia formalności w ściśle określonym terminie.
Podsumowanie Kluczowych Informacji
Dla przedsiębiorcy wprowadzającego produkty w opakowaniach na rynek, najważniejsze obowiązki można streścić w trzech punktach:
1. Główny obowiązek: Jeśli wprowadzasz produkty w opakowaniach, musisz zapewnić odpowiedni poziom ich recyklingu.
2. Dodatkowa odpowiedzialność: Jesteś również zobowiązany do finansowania lub prowadzenia publicznych kampanii edukacyjnych (przeznaczając na to co najmniej 2% wartości netto opakowań z poprzedniego roku).
3. Możliwe zwolnienie: Jeśli łączna masa wprowadzonych przez Ciebie opakowań nie przekracza 1 tony rocznie, możesz być zwolniony z tych obowiązków, pod warunkiem złożenia odpowiednich dokumentów o pomocy de minimis do 15 marca.
Napisz do nas na info@elitewaste.pl bądź zadzwoń pod 665 067 269.
Zapraszamy do odwiedzenia naszej strony:
www.elitewaste.pl